İyi oturuş, binicinin atın hareketini engellemediği; atın da binicinin ağırlığını dengeli taşıyabildiği pozisyondur.
Doğru oturuşun temel amacı ata yük olmadan, hareketi takip ederek ve yardımcıları doğru zamanda kullanarak dengeli bir iletişim kurmaktır. İyi oturuş, binicinin atın hareketini engellemediği; atın da binicinin ağırlığını dengeli taşıyabildiği pozisyondur.
- Baş doğal ve dik tutulur.
- Gözler atın önüne ve gidilecek yöne bakar.
- Çene göğse düşürülmez.
- Omuzlar rahat ve aşağıda tutulur.
- Sırt dik ancak kasılmadan olmalıdır.
- Gövde belden geriye veya öne yatırılmaz.
“Dik durmak” ile “kendini kasmak” aynı şey değildir.
Kalça ve pelvis
Binicinin ağırlık merkezi mümkün olduğunca atın ağırlık merkeziyle uyumlu olmalıdır.
- Kalça eyerin en derin ve dengeli bölümünde olmalı.
- İki oturma kemiğine mümkün olduğunca dengeli ağırlık verilmelidir.
- Pelvis doğal pozisyonda tutulmalıdır.
- Bel aşırı çukurlaştırılmamalıdır.
- Kalça sıkıştırılmamalıdır.
En önemli noktalardan biri:
Binici ata oturmaz; atın hareketiyle birlikte hareket eder.
Bacak pozisyonu
Doğru bacak pozisyonunda:
Kalça → diz → ayak bileği
yaklaşık aynı dikey hatta bulunmalıdır.
- Diz rahat olmalı.
- Baldır atın gövdesine yakın olmalı.
- Topuk üzengiden biraz daha aşağıda olmalı.
- Ayak bileği esnek kalmalı.
- Ayak parmakları hafif dışa bakabilir; zorla dışarı çevrilmemelidir.
Topuğu aşırı aşağı bastırmak
Dizi sıkıştırmak
Bacağı sürekli ata yapıştırmak doğru değildir.
Üzengi
Üzengi uzunluğu disipline ve binicinin vücut yapısına göre değişir. Genel olarak düz oturuşta: Üzengi → ayak tabanının ön/orta bölgesinde bulunmalıdır. Ayağın tamamı üzengiye sokulmaz. Üzenginin üzerine sürekli ağırlık vermek yerine ağırlık baldır ve kalça üzerinden dengeli şekilde taşınmalıdır.
Eller ve dizgin
Eller:
- Birbirine yakın,
- Sabit,
- Yumuşak,
- Atın ağzıyla elastik bağlantı sağlayacak şekilde tutulmalıdır.
Dirsekler hafif bükülü ve vücuda yakın olmalıdır. Kolların temel bağlantısı: Omuz → dirsek → el → dizgin → atın ağzı şeklinde elastik olmalıdır. Dizgini sürekli çekmek, Elleri yukarı kaldırmak ve Ellerle atın ağzını sabitlemek atın hareketini bozabilir.
Dönüşte doğru oturuş
Önceki sorunuzdaki sağa/sola dönüş farkı açısından burası özellikle önemlidir.
Örneğin sola dönüşte:
- Gözler sola ve dönüş yönüne bakar.
- Gövde dönüşü takip eder.
- Sol bacak dönüşü destekler.
- Sağ bacak dış sınırı korur.
- Eller dönüşü yönlendirir ancak iç dizginle at çekilmez.
- Ağırlık dengeli kalır.
Atı yalnızca iç dizginle çekerek döndürmek doğru bir dönüş tekniği değildir.
Doğru oturuşun en basit kontrolü
Yandan bakıldığında yaklaşık olarak: Kulak → omuz → kalça → topuk aynı dikey çizgi üzerinde olmalıdır. Bu, klasik bir “kulak–omuz–kalça–topuk hizası” kontrolüdür. Önden bakıldığında ise: Baş → omuzlar → kalça → dizler → ayaklar mümkün olduğunca simetrik olmalıdır.
En sık yapılan oturuş hataları
| Hata | Sonuç |
|---|---|
| Öne kapanmak | Denge bozulur |
| Arkaya yatmak | Atın hareketi engellenebilir |
| Dizleri sıkmak | Bacak bağımsızlığı azalır |
| Topuğu aşırı aşağı bastırmak | Bacak sertleşir |
| Üzengiyi fazla uzun/kısa kullanmak | Denge bozulabilir |
| Ellerle sürekli çekmek | Atın ağzı sertleşebilir |
| Atın boynuna bakmak | Gövde dengesi bozulabilir |
| Bir kalçaya fazla yük vermek | At tek tarafa daha fazla eğilebilir |
| Bacağı sürekli sıkmak | At yardımcıya duyarsızlaşabilir |
Doğru oturuş; Baş dik → gözler ileri → omuzlar rahat → sırt doğal → pelvis dengeli → kalça eyerin ortasında → diz rahat → baldır dengeli → topuk aşağı → eller yumuşak.
En önemlisi ise şekli korumak değil, hareket sırasında bu dengeyi koruyabilmektir. Adeta, tırıs ve galopta doğru oturuş birbirinden biraz farklı hissedilir; özellikle hafif tırıs ve galopta doğru oturuş ayrıca çalışılmalıdır.
YORUMLAR